ايرج افشار
448
دفتر تاريخ ( مجموعه اسناد و منابع تاريخى ) ( فارسى )
آن نهاده شبكهء حلبى بر روى آن كوبيده . اين عمارت از سمت مشرق متّصل به درياست . غالبا در جذرومدّ آب دريا دنبالهء موج مىزند به ديوار اين عمارت . نظرانداز اين عمارت در تمام طبقات درياست . هيچ محلّى به اين خوشمنظرى نيست . حاجى احمد خان زمان حكومت خود تعمير كاملى [ 20 ] از بنائى و نجارى در اين عمارت نموده است . هرگاه دولت تعمير كاملى از اين عمارت بفرمايد شايسته است زيرا كه نزديك است منهدم شود . دو باب حمام معتبر دارد : يك باب در قلعه سواى حمام مخصوص در عمارت كه از قديم بنا نمودهاند و بانى آن معلوم است . يك باب ديگر در خارج دروازهء عيسين « 1 » از بناهاى عاليجاه حاجى آقا محمداى ناظم التجّار لارى است كه سالهاست در بندرعباس سكنا دارد . دولت معتبرى به دست آورده . شخصى است با كمال امساك . حمام را به نوع حمامهاى ايران ساخته . گلخن ندارد و هرگز حرارت آتش نديده . آب شور و تلخ از چاهگاو مىكشند و در خزانهء حمام مىريزند و استعمال مىنمايند . مردمان با شأن بعد از استحمام يك ظرف آب شيرين گرم كرده مىآورند بر سر خود مىريزند و ملبوس خود را مىپوشند . لباس عامّهء خلق منحصر است به يك پيراهن كتان و يك طاقه لنگ نازك جهت ستر عورت و يك عرقچين چلوار نازك به عوض كلاه بر سر مىگذارند . مؤذّن سياه خوشآهنگى بلال نام از اهل تشيّع در صبح و ظهر و شام اذان مىگويد در عمارت ولنديزى . بيست و چهار تومان مواجب دارد كه در معاملهء ولايتى بندر مزبور منظور مىشود . به دعاگويى وجود مبارك اعليحضرت شاهنشاهى اشتغال دارد . [ 21 ] در نيمفرسخى طرف مشرق بندرعباس كنار دريا مزرعهاى است موسوم به ناىبند . از طرف شهر تا خوركورسوزان هوا در حدّت مانند هواى شهر است . در مزرعهء ناىبند هوا اعتدال دارد و از ناىبند به بالا باز هوا حرارت دارد . درحقيقت
--> ( 1 ) . ( - ايسين )